Vrij te gebruiken beelden

Wanneer je lesmateriaal online zet voor leerlingen (via Smartschool) of leraren (via KlasCement) moet je rekening houden met auteursrecht. Wat mag (niet) in onderwijs.

Foto’s en illustraties

  • Bij voorkeur: Gebruik rechtenvrije illustraties of foto’s met een open licentie en vermeld altijd de bron.
  • Geen rechtenvrije foto’s beschikbaar? Verwijder de beelden en link naar de online locatie waar ze te vinden zijn.

Audio- en video

Voor je podcasts, kennisclips of schoolvideo’s: gebruik rechtenvrije muziek en vermeld altijd de bron.

 

 

TinEye

Soms heb je een foto gebruikt, maar wil je weten van wie de foto origineel is om een correcte bronvermelding toe te voegen.
Met TinEye kan dat: je laadt de foto naar hun website en je krijgt linkjes naar de originele locatie van de foto. Let op: ook al vind je een foto online, dat betekent nog niet dat je hem zomaar mag gebruiken.

 

Gratis illustraties voor de klas

 

logo-picto-selector_1170 Picto-selector is geen site met afbeeldingen maar een programma dat 28.000 pictogrammen bevat (waaronder de bekende Sclera-pictogrammen). Met Pictoselector kan je de pictogrammen makkelijk doorzoeken, bewerken en verwerken in dagritmekaarten. Picto-selector is beschikbaar voor Windows én Mac.
  Phillip Martin is een oud-leerkracht die nu leeft van zijn website met gratis illustraties voor het onderwijs. Het is soms een beetje zoeken naar de juiste afbeelding (via het overzicht kom je al een eind) maar zijn frisse tekenstijl spreekt kinderen vast aan. Gebruik: Phillip deelt zijn afbeeldingen met een creative commons licentie by-nc-nd.  Je mag ze dus gratis gebruiken mét naamsvermelding, maar niet commercieel en je mag geen afgeleide werken maken.
 BlankMap Blank map biedt gratis kaarten aan per continent. Gebruik: Op de homepage lees je dat je de kaarten voor welk doel ook gratis mag gebruiken.
Uvic UVic’s Language Teaching Clipart Library is een bibliotheek van zo’n 3000 afbeeldingen gericht op gebruik in taalvakken. De afbeeldingen zijn zo sober mogelijk weergegeven. Gebruik: Je mag de afbeeldingen vrij gebruiken op je website als je ergens een duidelijke verwijzing plaatst naar: UVic Humanities Computing and Media Centre en Half-Baked Software. Bij vragen over toegestaan gebruik mail je.
Sangrea Sangrea.net cartoons verdeelt eenvoudige cartoons over allerlei onderwerpen gemaakt door een hobbytekenares. Er is geen zoekfunctie, maar de cartoons staan gerubriceerd per thema. Gebruik: Creative Commons By-ND 3.0: je mag ze vrij gebruiken zolang je de auteur vermeldt en het werk niet bewerkt. Je kunt toestemming vragen aan de auteur om de cartoons te bewerken.
Clker Op Clker delen gebruikers afbeeldingen die vrij van copyright zijn (Public Domain). Het kunnen zelfgemaakte tekeningen zijn of gevectoriseerde afbeeldingen. Gebruik: Je mag de afbeeldingen op Clker volledig vrij gebruiken, als je minstens 18 jaar bent en akkoord gaat met hun ‘terms of use’ (gebruiksvoorwaarden).
Open clipart Open Clip Art Library verzamelt afbeeldingen die behoren tot het publieke domein en dus vrij zijn van auteursrecht. Je vindt er enkel afbeeldingen die je ook als vectorafbeelding* kunt downloaden. Gebruik: Tenzij anders vermeld, zijn alle afbeeldingen op Open Clip Art Library vrij van auteursrecht.* Op Wikipedia lees je meer over het verschil tussen vectorafbeeldingen en andere afbeeldingen.
School clipart School Clip Art verzamelt afbeeldingen voor leerkrachten en studenten. Je vindt een selectie aan afbeeldingen gegroepeerd in herkenbare thema’s. Gebruik: Afbeeldingen van School Clip Art zijn gratis te gebruiken voor werkblaadjes, huiswerk, lesvoorbereidingen en toetsen. Voeg een link toe naar de website wanneer je afbeeldingen gebruikt.
 wikimedia-commons Wikimedia Commons: Een database van media uit de Wikipedia website.Gebruik: Onder elk object lees je licentie.
wpclipart Wpclipart: Foto’s en illustraties waarbij de focus ligt op het gebruik ervan in scholen.
Logo Freepik Freepik is wat een ‘specialeke’ onder de de gratis fotosites. Je kan er vectorafbeeldingen en photoshopbestanden downloaden. Die kan je in grafische pakketten verwerken tot eigen creaties. Gebruik: De auteursrechten verschillen per afbeelding. Onder ‘How to attribute’ lees je hoe je de oorspronkelijke maker vermeldt in je resultaat.

 

Gratis foto’s voor de klas

 

  Modem  kreeg toestemming van winkels zoals Ikea, GB, en Colruyt om foto’s van hun websites te gebruiken. Hiermee maakten ze een fotodatabank, onderverdeeld in verschillende categorieën. Gebruik: Je kan alle foto’s in één archief downloaden en de foto’s vrij gebruiken. Noteer Modarte-databank als bron wanneer je er leermiddelen mee maakt.
MorgueFile Morguefile heeft een indrukwekkend aanbod aan (semi)professionele foto’s. Je kunt ze gemakkelijk doorzoeken met (Engelstalige) zoekopdrachten. Gebruik: Onder elke foto staat onder welke licentie de foto verspreid is. Vaak hoef je zelfs geen bronvermelding toe te voegen.
 stock xchng Op Stock Xchng (lees: stock exchange) vind je een ongelooflijk grote database aan gratis te gebruiken foto’s. De kwaliteit van de foto’s varieert van snapshot tot professioneel beeld. Gebruik: Bij elke foto lees je onder welke licentie je de foto mag gebruiken.
imagebase Imagebase heeft een mooie collectie foto’s die in hoge resolutie worden aangeboden. Er is ook een speciale galerij met foto’s die je perfect kunt gebruiken als achtergrond voor je presentaties. Gebruik: De foto’s zijn gratis te gebruiken mits vermelding van de auteur (CC attribution 3.0).
 Freerange Freerange is een fotobibliotheek waarvoor je je moet registreren om een foto te downloaden. Let wel op dat je klikt op gratis foto’s en niet op de betalende foto’s uit de Shutterstock-database. Gebruik: De foto’s van Freerange zijn gratis te gebruiken. Onder elke foto wordt de licentie getoond.
 Bigfoto Bigfoto concentreert zich op foto’s uit verschillende landen. Je bladert door verschillende continenten en landen om foto’s te vinden. Er zijn ook enkele thema’s die andere onderwerpen groeperen. Gebruik:  Alle foto’s op Bigfoto zijn gratis in gebruik, maar een link naar de downloadpagina van de foto is verplicht. 
 Everystockphoto Everystockphoto verzamelt foto’s uit verschillende databases zoals Flickr, imageafter, NASA, Wikimedia Commons en maakt ze handig doorzoekbaar. Gebruik:  Het toegestaan gebruik verschilt per foto. Het is dus belangrijk om telkens bij License te lezen wat de voorwaarden zijn. 
Picsforlearning De foto’s uit de collectie van Pics4Learning zijn geselecteerd voor gebruik in de klas. Gebruik: De fotografen blijven hun auteursrecht bewaren op de foto’s, maar staan gebruik via deze website toe.
 pixabay ★ Favoriet van de KlasCementmoderatoren
Pixabay
 verzamelt heel wat professioneel ogende foto’s. Je vindt er ook een (beperkte selectie) illustraties terug. Gebruik: Pixabay doorzoekt “publieke domein” beelden. Je ziet naast de foto telkens dat de foto behoort tot het publiek domein dus vrij gebruikt mag worden.
IPV IPV-IFP IMAGE BANK is een speciale fotodatabank over de voedselindustrie. Je vindt er foto’s van voeding tot voedselbereiding. Je kunt sorteren per tak van de voedselindustrie, zoals vleesverwerking of zuivel. Gebruik: de foto’s zijn vrij te gebruiken mits copyrightvermelding. Meer informatie bij  Ellen Fels: ellen.fels@ipv.be – 0472 118 633
Lukas kunst in Vlaanderen Lukasweb is een online beeldbank met meer dan 8 800 foto’s van kunstwerken uit de collecties van de Vlaamse musea, erfgoedinstellingen en kerken. Gebruik: Alle beelden zijn gratis te downloaden voor educatieve doeleinden (voor klaswerk, eindwerk of lesmateriaal). Hiervoor moet je je eerst registreren. Nadien kan je bij een kunstwerk naar keuze klikken op Educatieve download. Bij gebruik moet je wel steeds de bron vermelden. Lukasweb heeft een pagina met duidelijke en gedetailleerde informatie over gratis educatief gebruik.

 

Geluiden en muziek

Algemeen

book_001

Als je een bijdrage toevoegt, moet je altijd je bronnen vermelden. Dat kun je op twee manieren:

  • Je vermeldt bij iedere afbeelding of tekst je bron (bij voorkeur).
  • Je maakt een lijstje achteraan in je document waarin je alle bronnen vermeldt.

*bron afbeelding: http://imagebase.davidniblack.com/main.php?g2_itemId=4891

Links in dit artikel:

 


Tags: , ,